Historia

1 / 15 Hurrengoa
2021/05/1120:15
Harrotasuna sentitzen dugu aitonaren balentriaz entzutean

"Harrotasuna sentitzen dugu aitonaren balentriaz entzutean"

1901ean Orioko azken balea harrapatu zuten bost patroietako bat izan zen Inaxio Manterola. Inaxi eta Bitoria haren bilobak aitonaz eta balea harrapatzeak herriari eman dionaz aritu dira.

2021/05/1119:52
Xabier Alberdi: Euskal arpoilariak oso kotizatuak izan ziren

Xabier Alberdi: "Euskal arpoilariak oso kotizatuak izan ziren"

Orioko balea arrantzatu zuteneko 120. urtemuga dela eta, orduan gertatutakoa ekarri du gogora Xabier Alberdi historialari, ikertzaile eta Euskal Itsas Museoko zuzendariak. Garai hartako bizimoduaz eta arpoilarien lanaz aritu da, besteak beste.

2021/05/0815:57
Historialariek euskal kostaldean dauden bunkerrak zaintzeko eskatu dute

Historialariek euskal kostaldean dauden bunkerrak zaintzeko eskatu dute

Gaur 76 urte bukatu zen Bigarren Mundu Gerra. Naziek Ipar Euskal Herria okupatu zuten 4 urtez eta ehunka bunker eraiki zituzten Lapurdiko kostaldean. Historialariek horiek zaintzeko eskatu dute.

2021/05/0712:47
Euskal esploratzaile batek Alexandro Handiak egindako bi hiri aurkitu ditu Pakistanen

Euskal esploratzaile batek Alexandro Handiak egindako bi hiri aurkitu ditu Pakistanen

Miguel Gutierrez-Garitano esploratzaile gasteiztarrak tumulu bat ere aurkitu du, bere garaian Bucefaloren gorpuzkiak gordetzeko egindakoa izan litekeena.
2021/05/0516:33
Emakume haurdun baten momia aurkitu dute Egipton

Emakume haurdun baten momia aurkitu dute Egipton

Duela 2.000 urte hil zen, Egipton, eta fetua gorputz barruan zuela baltsamatu zuten. Fetuaren buruaren tamainagatik 26 eta 30 aste artean zituela ondorioztatu dute.
2021/04/2510:48
Duela 29.000 urte ehizatutako mamut baten eskapula aurkitu dute Isturitzen

Duela 29.000 urte ehizatutako mamut baten eskapula aurkitu dute Isturitzen

Ez dira haitzuloan aurkitu dituzten lehen hazurrak eta aurretik topatutako arrastoek frogatu dute orduko gizakiak materialekin salerosketan aritzen zirela.
2021/04/2420:56
Bidenek “genozidiotzat” jo du I. Mundu Gerrako armeniarren kontrako sarraskia

Bidenek “genozidiotzat” jo du I. Mundu Gerrako armeniarren kontrako sarraskia

Turkiak azkar erantzun du eta adierazpena “hanka sartze handia” izan dela azaldu ere.
2021/04/2021:24
Euskal arkeologoak, mamut-ehiztarien arrastoaren atzetik

Euskal arkeologoak, mamut-ehiztarien arrastoaren atzetik

EHUko arkeologoek 5.000 hondakin inguru aurkitu dituzte fauna eta industria litiko artean, garai hartako gizakien iraupen-modua berregiten lagunduko dietenak.
2021/04/1910:41
Aitz Errazkin: Atapuercara deitu du, orain dela 100.000 urteko DNA aurkitu dutelako

Aitz Errazkin: Atapuercara deitu du, orain dela 100.000 urteko DNA aurkitu dutelako

Atapuercako aztarnategi baten sedimentutik orain dela 100.000 urteko DNA berreskuratu dute; hori dela eta, Aitzek hara deitu du.
2021/04/1821:06
'Martxantera'k, elizpean gozokiak saltzen zituzten emakumeak, omendu dituzte Durangon

'Martxantera'k, elizpean gozokiak saltzen zituzten emakumeak, omendu dituzte Durangon

'Martxantera'k omendu dituzte gaur Durangon. Andra Mari elizpean gozokiak eta jostailuak saltzen zituzten emakume ziren “martxantera”k.

2021/04/1221:30
Euskal Telebistaren lehen emisioa ikusi nahi?

Euskal Telebistaren lehen emisioa ikusi nahi?

Euskal Telebistaren lehen emisioa M. Jose Insausti eta Elene Lizarralderen eskutik izan zen, 1982ko urte zahar gauean Garaikoetxea lehendakariaren mezua emateko, hain zuzen ere.

2021/04/0914:41
Duela 3.000 urteko antzinako hiri bat aurkitu dute Luxorren, Egipton

Duela 3.000 urteko antzinako hiri bat aurkitu dute Luxorren, Egipton

'Atonen Igoera', 'Urrezko Hiri Galdua' deitua, Amenofis III.aren erregealdian datatua dago, eta Tutankamon eta Ay faraoiek ere erabiltzen jarraitu zuten.

2021/04/0914:40
Luxorreko 'Urrezko Hiri Galdua' aurkitu dute

Luxorreko 'Urrezko Hiri Galdua' aurkitu dute

Egipton inoiz aurkitu den hiririk handiena da. Amenhotep III erregeak sortu zuen eta duela 3.000 urte galdu zen hondarraren azpian.
2021/04/0909:09
Duela 3.000 urteko antzinako hiri bat aurkitu dute Luxorren, Egipton

Duela 3.000 urteko antzinako hiri bat aurkitu dute Luxorren, Egipton

'Atonen Igoera', 'Urrezko Hiri Galdua' deitua, Amenofis III.aren erregealdian datatua dago, eta Tutankamon eta Ay faraoiek ere erabiltzen jarraitu zuten.

2021/04/0420:35
Egiptoko erregeen eta erreginen momien desfile faraonikoa, Kairon

Egiptoko erregeen eta erreginen momien desfile faraonikoa, Kairon

Errege eta erreginen 22 momia museotik atera dituzte, eta ibilgailu blindatuetan ibilbidea egin dute Kairon.

2021/03/2814:49
Lourdes Herrasti: Deshobiratzeak amaitzean gorpuak zeuden lekuan jartzen gara

Lourdes Herrasti: "Deshobiratzeak amaitzean gorpuak zeuden lekuan jartzen gara"

Hobi komunetatik gorpuzkiak atera ostean, Aranzadi elkarteko kideak gorpuen leku eta posizio berean jartzen direla azaldu digu Lourdes Herrasti arkeologoak, "senitartekoek ikus dezaten".
2021/03/2713:57
Zientzia animatua: Bariolizaziotik txertora

Zientzia animatua: Bariolizaziotik txertora

Txertoen historia ezagutu dugu. Baztangak, polioak, kukurruku-eztulak... aspaldiko kontuak dirudite, txertoei eta txertaketa-kanpainei esker.

2021/03/2517:54
Parisko Komuna: 72 eguneko gobernu iraultzaile korala eta errepresioa, duela 150 urte

Parisko Komuna: 72 eguneko gobernu iraultzaile korala eta errepresioa, duela 150 urte

Hedoi Etxarte Parisko Komunari buruz aritu da “Ahoz Aho”n. Aurten 150 urte bete dira Frantziako hiriburuan gobernu iraultzailea ezarri zutenetik.

2021/03/2419:16
Atapuercako neskatoa, genero estereotipoen arabera eraikitako lehen hominidoa

Atapuercako neskatoa, genero estereotipoen arabera eraikitako lehen hominidoa

Duela 800.000 urte Atapuercako Dolina Handian bizi izan zen neskatoaz aritu da Ana Galarraga. 90eko hamarkadara arte mutil baten fosila zela uste zuten eta emakumea zela jakin denean hura irudikatzeko modua zeharo aldatu da.

2021/03/1914:51
Iberdrola, Iberia, Cemex edo SER irratiaren haziak erein zituen ekintzaile bilbotarra

Iberdrola, Iberia, Cemex edo SER irratiaren haziak erein zituen ekintzaile bilbotarra

XX. mende hasierako enpresa, erakunde eta gertakari garrantzitsuen atzean izan zen Horacio Echevarrieta. Itzal handiko enpresari, ekintzaile eta politikaria izan zen
2021/03/1821:18
Ba al zenekien oilarrak Euskal Herrian bakarrik egiten duela kukurruku?

Ba al zenekien oilarrak Euskal Herrian bakarrik egiten duela "kukurruku"?

Martxoa hitzaren etimologiaz eta udaberriko jai paganoez aritu da Juan Manuel Etxeberria etno-linguista. Oilarraren eta martxoaren inguruan dauden kondaira eta mitoez ere aritu da.

2021/03/1723:04
Amaia Hennebutte: “Libek euskal kulturaren lekukoa pasatu zigun ikasleoi

Amaia Hennebutte: “Libek euskal kulturaren lekukoa pasatu zigun ikasleoi"

Libe Goñi Garate Seaskako lehenengo irakaslea izan zen. Euskararen alde egindako lanaz eta errepresioaz aritu da “Eztabaidan”en. Gainera, Amaia Hennebutte ikasle ohia zuzenean sartu da eskerrak emateko.

2021/03/1711:22
Deshobiraketaren data zehatza eskatzen diogu Espainiako Gobernuari

"Deshobiraketaren data zehatza eskatzen diogu Espainiako Gobernuari"

Deshobiraketen datak lehen bait lehen zehazteko eskatzen du Aintzane Ezenarrok, "prozesu guztiek hasiera eta amaiera behar dutelako".
2021/03/1517:38
“Geodibertsitatea: gure lurraren memoria ezkutua”: gure paisaiak ulertzeko gida

“Geodibertsitatea: gure lurraren memoria ezkutua”: gure paisaiak ulertzeko gida

Asiel Hilariok, Euskal Kostaldeko Geoparkearen koordinatzaileak, “Geodibertsitatea: gure lurraren memoria ezkutua” liburua publikatu du. Bertan, Euskal Herriko paisaien atzean dagoen ondare geologikoaz goza daiteke, modu errazean azalduta.

2021/03/1314:55
Anarkista izatea zer da gaur egun? Iban Urbistondo eta Asel Luzarragaren eguneraketa

Anarkista izatea zer da gaur egun? Iban Urbistondo eta Asel Luzarragaren eguneraketa

Beren burua anarkistatzat ez duten asko jokaeratan oso anarkistak direla diote biek, izan abertzale, komunista, feminista edo antifaxista. Taupada anarkista non dagoen aztertu dute Amaraunean.
2021/03/1313:30
Txanponak egiten zituzten diru faltsutzaileen abenturak, Mila Salterainen azken lanean

Txanponak egiten zituzten diru faltsutzaileen abenturak, Mila Salterainen azken lanean

'Sasiola. Diru faltsua XVII. mendeko Durangaldean: iruzurra ala koroaren aurkako matxinada?' izeneko eleberri historikoa argitaratu zuen iaz Mila Salterain idazle durangarrak. Gurekin izan da asteon.

2021/03/1216:30
11.700 urteko eskeletoa topatu dute Nafarroan

11.700 urteko eskeletoa topatu dute Nafarroan

17 eta 21 urte arteko gizon baten hezurrak dira. Litekeena da jaurtigai batek buruan jota hil izana. Errotik hurbil dagoen kobazulo batean egin dute aurkikuntza historikoa.
2021/03/1023:30
Libe Goñi: ''Iparraldeko jendeak ez zuen euskaldun sentimendurik, lotsatzen ziren''

Libe Goñi: ''Iparraldeko jendeak ez zuen euskaldun sentimendurik, lotsatzen ziren''

Donostiako erresidentziako lehen belaunaldiko kide izan zen Libe Goñi eta urte batzuetara Seaskaren sorburua izango zen ikastola jarri zuen martxan.

2021/03/1023:10
''Zorte ikaragarria izan genuen, ez genekien garai hartan zer ikasten ari ginen''

''Zorte ikaragarria izan genuen, ez genekien garai hartan zer ikasten ari ginen''

Arantza Garaialde Elbira Zipitriaren etxean hezi zen. Elbira irakasle zorrotza zen, baina bere irakasteko motodoak apartekoak ziren. Aldea oso nabarmena zen gainontzeko eskolekin.

2021/03/1023:00
Kontxita Beitia: ''Kaudilloaren Egunean lehen aldiz nire ikastolan lan egin zen''

Kontxita Beitia: ''Kaudilloaren Egunean lehen aldiz nire ikastolan lan egin zen''

Kontxita Beitiak 19 urterekin ezagutu zuen Elbira. Honek formatu egin zuen, gero ikastola bat jartzeko. Hasieran, klandestinitatean ibili zen Kontxita eta ondoren, Zurriola ikastola sortu zuen.

2021/03/1022:53
Euskaldun bat New Yorkeko argazki ikonikoenean: nor izan zen Natxo Ibarguen?

Euskaldun bat New Yorkeko argazki ikonikoenean: nor izan zen Natxo Ibarguen?

Natxo Ibarguen balmasedarra 1932ko ‘Lunch atop a skyscraper’ argazkan agertzen da. Rockefeller Centerreko langileetako bat izan zen. Bego Eguskitza senidearekin hitz egin dute “Eztabaidan”.

2021/03/1022:50
Lore Oñederra: ''Umeei euskaraz hitz egiten bazuten kontuz ibiltzeko esaten genien''

Lore Oñederra: ''Umeei euskaraz hitz egiten bazuten kontuz ibiltzeko esaten genien''

Lore Oñederrak Elbira Zipitriarengana eraman zituen seme-alabak. Giro euskaldunean ibiltzen zen beti, abertzale jendearekin. Euskara debekatuta zegoela zekien, baina ausardia izan zuen.

2021/03/1022:40
Elbira Zipitria izan zen lehenengo euskarazko eskola martxan jarri zuena

Elbira Zipitria izan zen lehenengo euskarazko eskola martxan jarri zuena

20 urte zituelarik, Muñoaren ikastolan irakasten hasi zen. Eusko Ikaskuntzako kide eta EAJko Emakume Abertzale Batzako idazkari izan zen. Gerra Zibilaren ostean, lehenengo ikastola abiatu zuen.

2021/03/0821:34
Arantxa Urretabizkaia: Zahartzeko beste modu bat dago, nik hil arte ikasi nahi dut

Arantxa Urretabizkaia: "Zahartzeko beste modu bat dago, nik hil arte ikasi nahi dut"

Arantxa Urretabizkaia idazlea “Biba Zuek!”en izan da. Feminismoaz, idazle erreferenteez, hezkuntzaz, alardeari buruzko “Bidean ikasia” liburuaz eta egungo emakumeen erronkez aritu da.

2021/03/0817:07
Gosea, borroka, gorputza: genealogia feministak, Iraitz Agirre eta Jule Goikoetxearekin

Gosea, borroka, gorputza: genealogia feministak, Iraitz Agirre eta Jule Goikoetxearekin

Feminismoaren historiaz eta emakumeen borrokez aritu dira Iraitz Agirre eta Jule Goikoetxea ikerlariak “Ahoz Aho”n. Petrogradoko ehungintzako langileen aldarrikapenetatik hasi eta egungo protestetarainoko bidea egin dute.

2021/03/0714:39
Aztarnategietatik objektuak eramateagatik isun handiak jaso daitezke

Aztarnategietatik objektuak eramateagatik isun handiak jaso daitezke

Ondare arkeologikoa legeak babesten du, eta espreski debekatuta dago aztarnategietan topatutako ezer etxera eramatea. Txanpon soil edo harri koskor bat hartzeak 100.000 euroko isuna dakar.

2021/03/0323:15
''Batzuetan pailazoz jantzita entretenitzen genituen guardia zibilak''

''Batzuetan pailazoz jantzita entretenitzen genituen guardia zibilak''

Xanti Elizagoien kontrabandista ohiarekin izan dira Gaizka Aranguren eta Joseba Beloki. Lehen aldiaz hitz egin dute harekin, kontrabandoan zeramatzaten produktuez, bideez, irabazten zutenaz...

2021/03/0322:45
''Kontrabandoa ongi ulertzen da mugak dauden lurraldeetan; gainerakoetan, nekez''

''Kontrabandoa ongi ulertzen da mugak dauden lurraldeetan; gainerakoetan, nekez''

Rosa Arburua etxalartarra da, historialaria eta familia kontrabandista bateko alaba. Mendeetan zehar kontrabandisten jarduna aztertu du Rosa Arburuak eta kontrabando mota ezberdinez aritu da.

2021/03/0317:32
Eulalia Abaitua, XIX. mende hasierako gizartearen erretratua egin zuen argazkilaria

Eulalia Abaitua, XIX. mende hasierako gizartearen erretratua egin zuen argazkilaria

Emakume argazkilari historikoez aritu da Maddi Castro “Ahoz Aho”n. Margaret Watkins kanadarra eta Eulalia Abaitua bilbotarra aipatu du. Bilboko Euskal Museoan dago ikusgai Abaituaren obrari buruzko erakusketa.

2021/03/0312:07
Paranormal Bazta: Kristobal Kolon euskalduna zen?

Paranormal Bazta: Kristobal Kolon euskalduna zen?

Kristobal Kolon euskalduna zela argitu digu Jon Baztarrikak.
1 / 15 Hurrengoa
Publizitatea

Publizitatea
Publizitatea

Bisitatuena

    Kargatzen ikusiena
    Kargatzen ikusiena